161

Diğerin tarlasını su basarak mezruatı telef olsa ol kimse zâmin olur.
Kezalik bir kimse diğerinin ahırının kapusunu açıp da içindeki hayvan
firar ile zayi olsa yahud kafesin kapusunu açıp da içindeki kuş
uçsa zâmin olur.

923 Madde: Birinin hayvanı bir kimseden ürküp de firar ile zayi
olsa zaman lâzım gelmez.
Amma ol kimse hayvanı kasden ürkütmüş ise zâmin olur.
Ve keza bir sayyad ava tüfenk atıp da sesinden diğerin hayvanı ürkerek firar
ederken düşüp telef yahud ayağı sakat olsa zâmin olmaz amma hayvanı
ürkütmek kasdıyla tüfenk atmış ise zâmin olur (93) maddeye bak.

924 Madde: Tesebbübün ber-vech-i bâlâ mucib-i zaman olmasında taaddî şarttır.
Yani mütesebbibin bir zararı zâmin olması ol zarara mufzî olan fiili
haksız olarak işlemiş olması ile meşruttur.
Meselâ bir kimse bilâ-izin veliyyü'l-emr tarik-i âmda bir kuyu kazıp da oraya
diğerin hayvanı düşerek telef olsa zâmin olur.
Amma kendi mülkünde kazmış olduğu kuyuya diğerin hayvanı düşerek
telef olsa zâmin olmaz.

925 Madde: Biri bir şeyin telefine sebeb olan bir iş işlemiş olduğu
halde araya bir fiil-i ihtiyarî haylület eylese yani başka bir kimse ol
şeyi mübaşereten itlaf etse ol fiil-i ihtiyarî sahibi olan fâil-i
mübaşir zâmin olur (90) maddeye bak.

( Fasl-ı Sâlis )
( Tarik-i âmda ihdas olunan şeylere dairdir )

926 Madde: Herkesin tarik-i âmda hakk-ı mürûru vardır
fakat bi-şartı's-selâmetdir.
Yani mümkünü't-teharrüz olan hâlâtda başkasına zarar vermemek şartıyla
mukayyeddir.

L
21