Büyük Dil Modeli Tarafından Üretilen Metin
112
Mecburiyet olmaksızın icra eylemek efkârında bulunmağla binaenaleyh komisyon
mezkûr işbu usul-i cedidenin esası neden ibaret olacağını taharri
ve mütalaa etmeği farizasından addetmekle beraber hem halkın menafiine ve hem de
Devlet-i Aliyye’nin itibar-ı malisine dokunmayacak suretde Hazine-i Celile’nin
masarifi tahfif kılması lüzumunu görmüş ve mesail-i mebhûs-ı anhânın halli
Düyun-ı Umumiye Defter-i Kebirinin icad ve teşkiliyle hasıl olacağı itikadında
bulunmuşdur şöyle ki esham-ı umumiye-i Devlet-i Aliyye namıyla Defter-i Kebire kayd
olunacak olan Düyun-ı Umumiye defter-i mezkûra kaydı nizamname iktizasından
olan düyundan ibaret olacak ve Düyun-ı Umumiye tahvilatı Memalik-i Şahane
ve Avrupa’nın bilcümle piyasa ve borsalarında bey’ ve fürûht ve tedavülü teshil kılınmak
zımnında üç lisan üzere tanzim olunacağından başka faizleri muayyen
ve müsavi’l-mikdar olarak Dersaadet’de ve Memalik-i Şahane ve ecnebiyenin münasip olan
başlı şehirlerinde ita ve tesviye olunacak ve re’sü’l-mal te’diyesinin dahi mübayaa
suretiyle icra olunduğu halde esham-ı umumiyeyi te’mine medar olmak üzere
bir ihtiyat sermayesi teşkili mümkün olacağından bu sermaye aher mahalle istimali
caiz olmamak şartıyla menafi-i umumiyeye aid teşebbüsatın icrasına gereği gibi
medar-ı muavenet olabilecek ve bir de sermaye-i mezkûrun teşkilinden hasıl
olacak teminattan maada esham-ı umumiyenin muhassasatı gerek Devlet-i Aliyye’nin
el-haletü hazihi gayr-ı mesdud olan irad-ı umumisiyle ve gerek mukaddema tahsis
olunup da karşılık ittihaz olunduğu düyun-ı hariciye te’diye olundukça peyderpey
kurtulacak olan varidat ile te’min olunacak olmağla Düyun-ı Umumiye
dahilisinin tebdilinde suret-i meşruhanın icrasından hasıl olacak
muhassenat nezd-i âli-i sadaret-penahilerinde bir kat daha takdir buyurulacaktır. İkinci
nizamname Düyun-ı Umumiye Defter-i Kebirine kırk milyon Mecidiye altınlık esham
kaydını mutazammın olup bunun yirmi dokuz milyonu muamelat-ı tebdiliyeye ve dört
milyonu Hazine-i Celile’nin tesviye-i muamelata mahsus olarak kusur yedi
milyon dahi ileride nizamen muayyen olan evkatda ve lazım gelen şerait vechle
çıkarılacakdır işbu eshamın ihracıyla Hazine-i Celile’nin masarifi tezayüd
etmeyip Hazine-i Celile’ye kalacak olan dört milyonluk esham-ı umumiye...
Tebdil
Mecburiyet olmaksızın icra eylemek efkârında bulunmağla binaenaleyh komisyon
mezkûr işbu usul-i cedidenin esası neden ibaret olacağını taharri
ve mütalaa etmeği farizasından addetmekle beraber hem halkın menafiine ve hem de
Devlet-i Aliyye’nin itibar-ı malisine dokunmayacak suretde Hazine-i Celile’nin
masarifi tahfif kılması lüzumunu görmüş ve mesail-i mebhûs-ı anhânın halli
Düyun-ı Umumiye Defter-i Kebirinin icad ve teşkiliyle hasıl olacağı itikadında
bulunmuşdur şöyle ki esham-ı umumiye-i Devlet-i Aliyye namıyla Defter-i Kebire kayd
olunacak olan Düyun-ı Umumiye defter-i mezkûra kaydı nizamname iktizasından
olan düyundan ibaret olacak ve Düyun-ı Umumiye tahvilatı Memalik-i Şahane
ve Avrupa’nın bilcümle piyasa ve borsalarında bey’ ve fürûht ve tedavülü teshil kılınmak
zımnında üç lisan üzere tanzim olunacağından başka faizleri muayyen
ve müsavi’l-mikdar olarak Dersaadet’de ve Memalik-i Şahane ve ecnebiyenin münasip olan
başlı şehirlerinde ita ve tesviye olunacak ve re’sü’l-mal te’diyesinin dahi mübayaa
suretiyle icra olunduğu halde esham-ı umumiyeyi te’mine medar olmak üzere
bir ihtiyat sermayesi teşkili mümkün olacağından bu sermaye aher mahalle istimali
caiz olmamak şartıyla menafi-i umumiyeye aid teşebbüsatın icrasına gereği gibi
medar-ı muavenet olabilecek ve bir de sermaye-i mezkûrun teşkilinden hasıl
olacak teminattan maada esham-ı umumiyenin muhassasatı gerek Devlet-i Aliyye’nin
el-haletü hazihi gayr-ı mesdud olan irad-ı umumisiyle ve gerek mukaddema tahsis
olunup da karşılık ittihaz olunduğu düyun-ı hariciye te’diye olundukça peyderpey
kurtulacak olan varidat ile te’min olunacak olmağla Düyun-ı Umumiye
dahilisinin tebdilinde suret-i meşruhanın icrasından hasıl olacak
muhassenat nezd-i âli-i sadaret-penahilerinde bir kat daha takdir buyurulacaktır. İkinci
nizamname Düyun-ı Umumiye Defter-i Kebirine kırk milyon Mecidiye altınlık esham
kaydını mutazammın olup bunun yirmi dokuz milyonu muamelat-ı tebdiliyeye ve dört
milyonu Hazine-i Celile’nin tesviye-i muamelata mahsus olarak kusur yedi
milyon dahi ileride nizamen muayyen olan evkatda ve lazım gelen şerait vechle
çıkarılacakdır işbu eshamın ihracıyla Hazine-i Celile’nin masarifi tezayüd
etmeyip Hazine-i Celile’ye kalacak olan dört milyonluk esham-ı umumiye...
Tebdil