699

olur ise tuz ve kireç ve hükûmet ve karantina me'murları ve liman reisleri
tarafından imrâr ve ihrâcına ruhsat verilip geldiği gibi geriye iâde
olunacak ve şâyed me'mûrin ve rü'esâ-yı mûmâ-ileyhimin haberleri olmaksızın
bir iskele ve yâhud âhere tuz nakl ve ihrâc olunmuş bulunur ise o tuz diyâr-ı
ecnebiyenin neresinden gelir ise gelsin ve kimin malı olur ise olsun
kâmilen zabt olunarak vukû'-ı hâl der-ân sâat emânet-i müşarün-ileyhâ cânibine
iş'âr kılınacak ve her kim olur ise olsun hiç bir mevki ve mahalde
tuz çıkarmak bu yüzden kendisine bir ticâret kapısı açamayacak ve bu memnû'iyetin
hilâfına harekete mücâsir olanlar devletçe mücâzât kılınacaktır (*)

( Tuz nizâmnâmesinin yirmi ikinci )
( maddesine zeyl )

Diyâr-ı ecnebiyeden memâlik-i devlet-i aliyeye hafiyen tuz idhâl edenlerden getirdikleri
tuzun fî-mîrisi hesabiyle behasının iki misli cezâ-yı nakdî alınmak üzere ahz
edilir hafiyen idhâl olunan tuzlar ba'de'l-istihlâk istihbâr kılındığı halde
gerek istihlâk ve gerek mikdarı mahallî meclis idâresinde bi't-tedkik sâbit
olduktan sonra bedel ve cezâ-yı nakdîsi istîfâ kılınır hilâf-ı memnû'iyet tuz
i'mâl ve ihrâc edenler olduğu halde ihrâc olunan tuz mevcûd ise müsâdere
değil ise bedeli istîfâ olunduktan ve vâsıta-i i'mâlât olan edevât dahi zabt
kılındıktan sonra hasbe'l-inhisâr hakk-ı tasarrufu devlete âid olan memlahanın
vâki olduğu mahal tuz ihrâc ve i'mâl eden şahsın mülkü olduğu halde
ma'den ihrâc olunmak için hafr ve isti'mâl olunan yerlerin sâhibine
i'tâsı iktizâ eden bedeli cezâ-yı nakdîsine mukâbil tevkîf olunur
ve eğer öyle hilâf-ı memnû'iyet tuz çıkarılan memlaha âharın mülkü ve yâhud
arâzî-i emîriyeden olduğu takdirde tuz ihrâc eden âdemden hafr ve isti'mâl

(*) Kaçırılan ecnebi tuzlarından dahi yerli tuzları misillü zabtından başka
iki kat cezâ-yı nakdîsi alınması fî 2 Ramazan 84 târihli tezkire-i sâmiye
mûcebince karâr-gîr olmuştur