⚠️

Deneysel Transliterasyon (Orijinal kaynaklara danışınız!)

  • Burada görülen çıktı, büyük dil modeli tarafından üretilmiş ve herhangi bir düzeltmeden geçirilmeden, birebir yansıtılmıştır.
  • Bu metnin hatalar ve eksikler içermesi olasıdır. Sadece referans ve ön izleme amaçlı kullanılmalıdır. Daima birincil kaynaklara başvurunuz.
  • Düstur metni Kongre Kütüphanesi adresinden alınmıştır. (Turkey, and Abdülhamid Ii Collection. Düstur. [Istanbul: Matbaa-i Amire Ankara: Başbakanlık Basımevi, 1863] Periodical. https://www.loc.gov/item/ne62000951/.)
Page 62
Büyük Dil Modeli Tarafından Üretilen Metin
48

1012 Madde
Bir hanenin duvarında müşârik olan kimse ol hanede müşârik hükmündedir. Amma duvarda müşârik olmayıp da fakat kendi hanesinin kirişleri komşusunun duvarı üzerine mümted olduğu suretde câr-ı mülâsık addolunur. Mücerred ol duvar üzerine kirişlerinin uçlarını koymak hakkı olmakla şerîk ve halît addolunmaz.

1013 Madde
Müteaddid şefîler olduğu halde aded-i rüûsa itibar olunur. Mikdar-ı sihama yani hisselerinin mikdarına itibar olunmaz.
Meselâ bir hanenin nısf hissesi bir kimsenin ve sülüs ile südüs hisseleri diğer iki kişinin olduğu halde nısf hisse sahibi hissesini âhara sattıkda diğerleri şuf’a ile tâlib olsalar bil-münâsafe beynlerinde taksim olunur. Yoksa sülüs hisse sahibi hissesine göre ziyade hisse alamaz.

1014 Madde
İki sınıf halîtler içtima etdikde ehassı eammın üzerine takdim olunur.
Meselâ bir nehr-i sagîrden açılan harkda hakk-ı şirbi olan yeri mülk bir bağçe hakk-ı şirbiyle bile satıldıkda ol harkda hakk-ı şirbi olanlar hakk-ı şuf’ada mukaddem ve müreccahdır.
Amma ol nehrde hakk-ı şirbi olan yeri mülk bir bağçe hakk-ı şirbiyle bile satıldıkda gerek ol nehrde ve gerek harkında hakk-ı şirbi olanlar şefî olur.
Nitekim bir çıkmaz sokakdan münşaib diğer bir çıkmaz sokağa kapusu açılan bir mülk hane satıldıkda ancak bu şubeye kapusu olan haneler ashabı şefî olur.
Amma ol çıkmaz sokakda kapusu olan bir hane satıldıkda gerek ol sokakda ve gerek şubesinde hakk-ı mürûru olanlar hep şefî olurlar.

1015 Madde
Hakk-ı şirb-i hâssı olan bir bağçe sahibi hakk-ı şirbini satmayıp da yalnız ol bağçeyi satsa hakk-ı şirbinde halît olanlar şefî olamaz.
Tarîk-i hâs dahi buna kıyas oluna.

1016 Madde
Hakk-ı şirb hakk-ı tarîka mukaddemdir.

(Binâenaleyh)